درد قاعدگی دردیه که در خیلی از زنان، پیش از دوره قاعدگی و درطول اون ایجاد می شه. میزان این درد از کم و آزاردهنده تا سخت و شدید متغیره. درد قاعدگی معمولا پس از تخمک گذاری و زمانی که تخمکی از تخمدانا آزاد می شه و درطول لوله ی فالوپ حرکت می کنه، شروع می شه. درد قاعدگی در پایین شکم و کمر احساس می شه. این درد معمولا ۱ تا ۲ روز قبل از قاعدگی شروع می شه و ۲ تا ۴ روز ادامه پیدا می کنه. در این مقاله به دلایل ایجاد درد قاعدگی و راه های جلوگیری و درمان اون می پردازیم.

دردی که فقط با مراحل قاعدگی مرتبطه، دیسمنوره ی ساده (primary dysmenorrhea) نام داره. ولی اگه درد قاعدگی به دلیل یک مریضی قابل شناسایی مثل آندومتریوز (Endometriosis)، فیبروئید رحم (uterine fibroids) یا مریضی التهابی لگن (pelvic inflammatory disease) ایجاد شده باشه، بهش دیسمنوره ی ثانویه گفته می شه.

حقایق کوتاه و کوتاهی درمورد درد قاعدگی

بعضی از نکات کلیدی مربوط به درد قاعدگی:

  • درد قاعدگی دردیه که در پایین شکم و قبل از زمان قاعدگی یا درطول اون حس می شه.
  • میزان این درد از کم تا شدید متغیره.
  • استرس عاطفی احتمال بروز درد قاعدگی رو افزایش می ده.
  • بقیه نشونه های درد قاعدگی شامل حالت تهوع، استفراغ، عرق کردن، سرگیجه، سردرد و اسهاله.
  • می تونیم درد قاعدگی رو با داروهای بدون نیاز به نسخه، درمانای پیشگیری از بارداری و بعضی از درمانای خونگی درمان کنیم.

درمان درد قاعدگی

واسه درمان بیشتر موارد دردهای قاعدگی داروهای بدون نسخه ای هست. داروهای ضد پروستاگلاندین (Anti-prostaglandins) موجب کاهش گرفتگی عضلات رحم، روان شدن جریان خون و کاهش حس بد می شن. ممکنه که این داروها شامل خونهایی مثل ایبوپروفن (ibuprofen) یا ناپروکسن (naproxen) هم باشن. این داروها انواعی از داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAIDs) هستن. از NSAIDs میشه به تنهایی هم واسه کاهش درد قاعدگی استفاده کرد. درصورت امکان و مناسب بودن شرایط مریض، دکتر می تونه واسه جلوگیری از تخمک گذاری و کاهش شدت درد قاعدگی قرصای ضدبارداری هورمونی رو واسه اون تجویز کنه. این قرصا با نازک کردن پوشش داخلی رحم، یعنی جایی که پروستاگلاندینا شکل می گیرن، عمل میکنن که باعث کاهش درد قاعدگی و خون ریزی می شه.

در بعضی موارد میشه قرصای جلوگیری از بارداری رو به طور دائمی و بدون ۴ تا ۷ روز استراحت در ماه (که معمولا واسه مصرف این قرصا درنظرگرفته می شه) استفاده کرد. در این صورت هیچ خون ریزی رخ نخواد داد.

درد قاعدگی، دلایل ایجاد، درمان های طبیعی و پزشکی اون " آموزشی

بقیه شکلای مختلف روشای جلوگیری از بارداری مثل بعضی از شکلای مختلف IUD هورمونی، حلقه های واژینال، چسبای ضدبارداری و آمپولای ضدبارداری همه می تونن به کاهش درد قاعدگی کمک کنن.

درد قاعدگی، دلایل ایجاد، درمان های طبیعی و پزشکی اون " آموزشی

اگه درد قاعدگی به دلیل یک مریضی زمینه ای مثل آندومتریوز یا فیبروئید رحم باشه، ممکنه که واسه برداشتن بافت غیرطبیعی به جراحی نیاز داشته باشیم.

جلوگیری از درد قاعدگی

اقدامات زیر به کاهش احتمال بروز درد قاعدگی کمک می کنه:

  • مصرف میوه ها و سبزیجات تازه و کاهش مصرف چربیا، الکل، کافئین، نمک و شیرینیا؛
  • ورزش منظم؛
  • کاهش استرس؛
  • ترک سیگار؛
  • یوگا، طب سوزنی و طب فشاری هم به رفع درد قاعدگی کمک می کنن، البته در این مورد باید تحقیقای بیشتری انجام شه.

اگه اولین روش درمانی پس از ۲ تا ۳ ماه اثر نکرد، مریض باید به دکتر مراجعه کنه، چون ممکنه به نوع تهاجمی تری از درمان یا انجام بررسیای بیشتری نیاز داشته باشه.

نشونه های درد قاعدگی

درد قاعدگی معمولا به دردی کم، ضربان دار و همراه با گرفتگی عضلانی در پایین شکم (درست بالای استخوان لگن) گفته می شه. بقیه نشونه های درد قاعدگی شامل موارد زیره:

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   در هر مناسبتی چه غذایی بپزیم؟ "

  • احساس درد در پایین کمر و رانا؛
  • تهوع و استفراغ؛
  • تعریق؛
  • ضعف و سرگیجه؛
  • اسهال یا شل بودن مدفوع؛
  • یبوست؛
  • نفخ؛
  • سردرد.

درصورت شدیدترشدن این علائم یا شروع اونا پس از ۲۵ سالگی، بهتره به دکتر مراجعه کنین.

دلایل درد قاعدگی

حدودا هر ۲۸ روز یک بار، اگه هیچ اسپرمی واسه بارورکردن تخمک وجود نداشته باشه، رحم منقبض می شه تا پوشش داخلی خود رو خارج کنه. مواد هورمون مانندی به نام پروستاگلاندینا باعث انجام این مراحل می شن. پروستاگلاندینا مواد شیمیایی ای هستن که درطول زمان قاعدگی در پوشش داخلی رحم شکل می گیرن. اونا باعث انقباض و گرفتگیای عضلانی ای می شن که مثل دردهای زایمون هستن. پروستاگلاندینا می تونن باعث تهوع و اسهال شن. این انقباضا مانع از جریان یافتن خون به پوشش داخلی رحم یا آندومتر (endometrium) می شه. این حالت می تونه به دلیل وجود سطوح بالایی از لکوترینا درطول زمان قاعدگی هم رخ بده.

درمانای خونگی

درد قاعدگی، دلایل ایجاد، درمان های طبیعی و پزشکی اون " آموزشی

بعضی از گزینه های غیرپزشکی که می تونه به کاهش درد قاعدگی کمک کنه عبارت ان از:

  • غوطه ور شدن در وان آب گرم؛
  • استفاده از گرما، مثلا گذاشتن یک بطری آب گرم روی پایین شکم؛
  • استفاده از دستگاه تحریک الکتریکی اعصاب به شکل زیرپوستی (transcutaneous electrical nerve stimulation، TENS)

هیچوقت با کیسه آب گرم نخوابید، چون ممکنه باعث سوختگی شه. قبل از خرید یک واحد TENS، برندهای مختلف رو مقایسه کنین و بررسیای نوشته شده درمورد اجناس رو بخونین.

محققان کالج امپریال لندن به این نتیجه رسیدن که مواد تشکیل دهنده ی چای بابونه ازطریق شل کردن عضلات رحم به کاهش درد قاعدگی کمک می کنه. در بررسی دیگری مشخص شد که داروهای گیاهی چینی به کاهش درد قاعدگی کمک می کنه، البته نویسندگان این یافتها خواهان انجام تحقیقای بیشتری در این مورد شدن.

بعضی از گزینه های رژیم غذایی مثل استفاده از گیاهان و مکملای ویتامین هم می تونه مفید باشه. مثلا میشه از اسطوخدوس، رازیانه و پیکنوژنول (pycnogenol) استفاده کرد. استفاده از گیاهان و مکملای ویتامین خطر بسیار پایینی داره.

بررسی ای نشون داده که پودر زنجبیل هم، اگه درطول ۳ تا ۴ روز اول چرخه قاعدگی استفاده شه، می تونه مفید باشه. البته اگه قصد دارین از گیاهان دارویی یا مکملا استفاده کنین باید با احتیاط باشین. چون هیچ سازمانی بر کیفیت و میزان خالص بودن گیاهان دارویی و مکملا نظارت نداره. استراحت و خواب کافی و ورزش منظم هم می تونه مفید باشه.

عوامل خطر

برخورداری از شرایط زیر باعث می شه که فرد، بیشتر از بقیه به درد قاعدگی دچار شه:

  • سن کمتر از ۲۰ سال؛
  • شروع زمان بلوغ در ۱۱ سالگی یا کمتر؛
  • دچار شدن به مریضی منوراژی (خون ریزی شدید قاعدگی)؛
  • ناباروری.

چه شرایطی موجب بدتر شدن درد قاعدگی می شه

شرایط پزشکی زمینه ای زیر با درد قاعدگی مرتبطه:

  • آندومتریوز: رشد غیرطبیعی بافت درون رحم (آندومتر) در جایی خارج از رحم؛
  • فیبروئیدهای رحم: ایجاد تومورهای غیرسرطانی و زائدهایی در دیواره ی رحم؛
  • آدنومیوز (Adenomyosis): گسترش بافتی که رحم رو پوشاندهه به طرف دیواره های ماهیچه ای رحم.
  • مریضی التهابی لگن (PID): عفونت منتقل شده ازطریق رابطه جنسی که به وسیله یک باکتری ایجاد می شه.
  • تنگی دهانه ی رحم: کوچیک بودن دهانه ی گردن رحم که باعث محدودشدن جریان قاعدگی می شه.

به گفته محققان دانشگاه نورث وسترن شیکاگو، چرخه های قاعدگی بی نظم و نشونه های قبل از قاعدگی و درد قاعدگی در زنان گرفتار به مشکل ریتم شبانه روزی خواب (delayed sleep phase syndrome) بیشتر مشاهده می شه.



دسته‌ها: آموزشی

دیدگاهتان را بنویسید